هفت عامل کلیدی برای موفقیت پارک علمی
ساعت ٥:٢۸ ‎ب.ظ روز جمعه ۱۱ دی ۱۳۸۸ : توسط : عیسی ذوقی خبوشان

نقش پارک‌های فن‌آوری در کارآفرینی

 

در این گزارش ابتدا به معرفی مفهوم پارک‌های علم و فن آوری و اهداف کلی اینگونه پارک ها می‌پردازیم. سپس به هفت ضابطه اساسی که در موفقیت تمام پارک‌ها نقش اساسی دارند اشاره میکنیم. در ادامه ویژگی‌های فرآیند تکنولوژی در کشورهای در حال صنعتی شدن و کشورهای صنعتی، و تفاوت‌های آن‌ها را بیان می‌کنیم و در انتها به ارائه‌ی نکاتی کلیدی می‌پردازیم که در راه‌اندازی پارک های علم و فن‌آوری در کشورهای در حال توسعه باید مد نظر داشت.

اهمیت تحولات تکنولوژیک در سالهای اخیر به اندازه‌ای بوده که دولت‌ها سعی در نظام‌مند کردن پروسه نو‌آوری داشته تا به نحوی ورودی فن‌آوری و خروجی رشد صنعتی را مدیریت کنند. در این رابطه دولت‌های مرکزی از ایجاد شهرک‌های مرتبط با این گونه فعالیت‌ها، دو هدف را دنبال می‌کنند:

 

1.   ارتقاء توان رقابتی صنایع یک کشور بویژه در فعایت‌های تکنولوژی بر " و دانش‌بر" در چارچوب سیاست کلان اقتصادی متکی بر رشد

2.      بهبود توسعه منطقه ای از طریق زمینه سازی و معرفی صنایع جدید

 

در واقع مأموریت اصلی این شهرک‌ها بستر سازی و ایجاد نظامی است که امکان شکل‌گیری و انتقال فن‌آوری‌های پیشرفته را به فعایت‌های صنعتی بهبود بخشد. منتهی از همین مأموریت، تعابیر متفاوتی صورت پذیرفته که چکیده آنها را می‌توان در الفاظ و واژه هایی که کشورهای مختلف درمورد اینگونه شهرک ها به کار می‌برند مشاهده کرد.

در واقع این تعابیر متفاوت، بیانگر رنگ و بویی است که این پدیده در بستر ساختاری و نهادین هر کشور پیدا کرده است. بعضی مراکز، تکیه بر چگونگی شکل گیری و ایجاد فن‌آوری‌های جدید داشته درحالیکه بعضی دیگر بکارگیری واشاعه گسترده اینگونه فن‌آوری‌های را محوری تلقی می‌کنند. بعضی از شهرک‌ها، عملکرد ملی بلکه جهانی داشته و بعضی دیگر از عملکردی منطقه‌ای برخوردارند. تعدادی از این شهرک‌ها از مقیاس بسیار بالا  از نظر وسعت جغرافیایی و بودجه‌های تخصیص یافته بهره می‌برند. و بعضی مراکز نسبتاً کوچک و متمرکز روی فعالیت‌های کاملاً مشخصی بوده  و از بودجه محدودی استفاده می‌کنند. جذب واحد R&D شرکت‌های تولیدی معظم برای بعضی شهرک‌ها کلیدی است، در حالیکه برخی دیگر به ارائه و بردن خدمات فن‌آوری  به محل فعالیت واحدهای کوچک و متوسط مشغولند. بعضی به ایجاد فن‌‌آوری تمایل دارند و برخی روی تولید تمرکز کرده‌اند.

شکل‌گیری شهرک‌های فن‌آوری پدیده ای است بسیار غامض، پیچیده و چند و جهی که در برنامه ریزی و بهره برداری از آن می‌بایست به نیاز‌ها و اولویت های اقتصادی یک کشور، سطح توسعه یافتگی صنعتی، و ماهیت تلاش‌های فن آوری آن کشور توجه دقیق داشت.

آنچه کلیدی است شکل گیری ارتباطات نمادین و یک نظامی است که بتواند روابط هم‌افزایانه را با توجه به ماهیت تلاش‌ها و سطح نیازهای فن‌آوری کشور سازمان‌داده و نتایج اقتصادی حاصله از اشاعه و سرریز فن‌آوری‌ها را محک واقعی موفقیت بداند. این نحوه نگرش با کوشش هایی که در جهت ایجاد زمینه برای فعالیت های مبتنی بر اختراع یا نو‌آوری افراد صورت می‌پذیرد تفاوت اساسی دارد، چرا که بر تجاری بودن نتایج حاصله تأکید داشته واز این رو تلاش‌های تحقیقاتی و تکنولوژیکی که آینده تجاری نامعلومی دارد را محور فعالیتها قرار نمی‌دهد.

نکته کلیدی دیگر آنست که توسعه اینگونه شهرکها یا پارکها زمانی شتاب می‌یابد که بصورت شبکه‌هایی پویا سازماندهی شود. شبکه هایی که از نقاط متعدد تماس و ارتباط، تقاطع‌های چند جانبه، جریانات اطلاعاتی و مبادلاتی چند سویه و ارتباطات گسترده فراملی و بین المللی  برخوردار باشند. از اینرو باید هشدار داد که طرح‌ها زمانی موفع خواهند بود که قادر باشند شبکه هایی مرکب از چندین نوع ارتباطات هوشمند در سطوح ملی وبین المللی ایجاد کنند.

بطور کلی با توجه به اهداف پارک ها و ترکیب تجربه های چندین  پارک در دنیا  ، هفت فاکتور  به عنوان ضا بطه برای تحلیل بیان می‌شوند که در ادامه توضیح داده می شود.

 



هفت عامل کلیدی برای موفقیت پارک علمی

 

ساختار

ساختار شامل ساختار فیزیکی و ساختار سازمانی می شود.

ساختار فیزیکی شامل حمل و نقل، ارتباطات تلفنی، بنگاه معاملات ملکی، و غیره است. سهولت حمل و نقل و ارزان بودن بنگاههای معاملات ملکی موقعیت‌های مهمی هستند. اگر چه ساختارهای فناوری اطلاعات نیز به خا